Ciritin Diğer Adı Nedir? Bir Antropolojik Bakış Kültürler, insanlık tarihinin derinliklerinden gelen birer yansıma olarak bizlere farklı toplulukların geleneklerini, inançlarını ve oyunlarını sunar. Her kültür, kendine özgü sembollerle, ritüellerle ve toplumsal yapılarla şekillenir. Bir antropolog olarak, dünyadaki farklı toplulukların benzer ve farklı yönlerini anlamak, kültürel çeşitliliği keşfetmek her zaman büyük bir merak uyandırmıştır. Bu yazı, kültürel bir anlam taşıyan, köklü bir geçmişi olan bir oyunu, ciriti, incelemeye davet ediyor. Peki, ciritin diğer adı nedir ve bu oyun, toplumsal bağlamda ne anlama gelir? Cirit, çoğu zaman Türk kültürüyle özdeşleştirilen, ata binerek tahta sopalarla yapılan bir spordur. Ancak, bu oyunun adı ve…
10 YorumEtiket: bir
Cezaevinde Parası Olmayanlar Ne Yapıyor? Psikolojik Bir Mercekten Bakış Bir psikolog olarak, insan davranışlarını anlamak her zaman beni derinlemesine düşünmeye iter. Özellikle cezaevi gibi kapalı alanlarda, dış dünyadan izole olmuş bireylerin psikolojisini incelemek oldukça ilginç ve karmaşık bir süreçtir. Cezaevine giren bir insan, genellikle yalnızca suçlu olduğu için değil, aynı zamanda toplumun ona biçtiği rollerle de şekillenen bir zorunlulukla karşı karşıya kalır. Bu yazımda, cezaevinde parası olmayan mahkumların yaşadığı psikolojik zorlukları bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji açısından ele alacağım. Bilişsel Psikoloji Perspektifinden Cezaevindeki Mahkumlar Cezaevinde parası olmayanların karşılaştığı ilk zorluk, bilişsel düzeyde başlar. İnsan beyni, sürekli bir çözüm arayışındadır. Ancak…
8 YorumAkval Osmanlıca Ne Demek? Gelin, Osmanlıca’dan Biraz Gülümseyelim! Merhaba sevgili okurlar! Bugün, hepimizin zaman zaman karşılaştığı bir soruyu cevaplıyoruz: “Akval Osmanlıca ne demek?” Evet, bu gerçekten ilginç bir soru, çünkü çoğumuz Osmanlıca’yı biraz “yazılı tarih” olarak tanıyoruz, değil mi? Yani, o eski harfler, padişahlar, saraylar… Neyse ki biz, bu kadar ciddi bir tarihi meselenin içinde kaybolmadan, biraz da eğlenerek bu kelimenin anlamını çözmeye çalışacağız. Hadi gelin, Osmanlıca’ya biraz eğlenceli bakalım! Hem erkeklerin çözüm odaklı, hem de kadınların empatik bakış açılarıyla birleşen bir analiz yapalım. Ne de olsa, her zaman iki bakış açısına da ihtiyacımız var, değil mi? Akval Osmanlıca Ne…
8 YorumŞarjlı Testere Var mı? Bir Bahçenin, Bir Ailenin ve Sessiz Bir Motorun Hikâyesi Size bir hikâye anlatmak istiyorum. Öyle katalog diliyle değil; toprağın kokusunu, rüzgârın sesini, bir motorun ilk kez çalıştığında içimizde uyandırdığı o kıpırtıyı duyacağınız bir hikâye… Bir pazar sabahı, “Şarjlı testere var mı?” diye başlayan basit bir sorunun, bir eve, bir bahçeye ve bir aileye nasıl umut verdiğini anlatacağım. Başlangıç: Dalın Gölgesinde Sorulan Soru Ali, çözüm odaklı bir adamdı. Bahçedeki yaşlı erik ağacı son yıllarda daha az meyve verir olmuş, eğri büğrü dalları çatıyı yoklar hale gelmişti. Ali çizimlerini çıkardı, hangi dalların budanacağını, nereden kesileceğini bir satranç hamlesi…
14 YorumKelimelerin Sonsuz Yankısı: “Her Dem” Kürtçe Ne Demek? Edebiyat, kelimelerin kalbinde yankılanan duyguların sanatıdır. Bir kelime bazen bir öyküyü, bazen bir hayatı, bazen de bir halkın tarihini taşır. Her dil, kendi duygusal coğrafyasını yaratır; kelimeler o coğrafyanın yollarıdır. Bir edebiyatçı olarak her zaman şu soruyla başlarım: “Bir kelime yalnızca anlam mıdır, yoksa bir varoluş biçimi mi?” İşte bu bağlamda “Her dem” ifadesi, sadece bir sözcük öbeği değil, zamanın ve insanın iç içe geçmiş hikâyesidir. Peki, “Her dem Kürtçe ne demek?” Bu soru, yalnızca bir dilsel merak değil, aynı zamanda bir edebi çağrıdır. Çünkü bu iki kelime, hem dilin hem de…
12 YorumHelen Kime Aşık? Güç, İktidar ve Toplumsal Düzenin Gölgesinde Bir Aşkın Siyaseti Bir siyaset bilimcinin gözünden “aşk” üzerine konuşmak, kulağa romantizmin kurallarını ihlal etmek gibi gelebilir. Fakat aşk, yalnızca bireyler arasındaki duygusal bir etkileşim değil; aynı zamanda iktidar ilişkilerinin, toplumsal normların ve kurumsal düzenin yeniden üretildiği bir alandır. Helen’in “kime aşık olduğu” sorusu, yüzeyde bir duygusal merak gibi görünse de, derinlerde bir siyasal analiz alanı açar: Kim, kime, neden ve hangi iktidar dengeleri içinde aşık olur? İktidarın Aşkı: Strateji mi, Teslimiyet mi? Siyaset bilimi bize iktidarın yalnızca devlet kurumlarında değil, mikro düzeyde –yani ilişkilerde, ailede, hatta aşkta– de işlediğini öğretir.…
14 YorumHedonizm Temsilcisi Kimdir? Toplumsal yapıların bireyler üzerindeki etkisini incelerken, en çok dikkatimi çeken şeylerden biri “haz” kavramının farklı sosyal roller içinde nasıl biçimlendiğidir. İnsan, doğası gereği haz arayışında olsa da, bu arayışın toplumsal biçimi, cinsiyet, sınıf ve kültürle derinden bağlantılıdır. Bu nedenle “hedonizm temsilcisi kimdir?” sorusu sadece bireysel bir davranış meselesi değil, aynı zamanda toplumsal bir yansımanın ürünüdür. Hedonizmin Toplumsal Kökenleri Hedonizm, genel anlamıyla yaşamın amacını haz ve mutlulukta gören bir düşünce sistemidir. Ancak sosyolojik açıdan bu anlayış, bireylerin toplum içindeki rollerine, ekonomik koşullarına ve kültürel normlara göre farklı biçimlerde ortaya çıkar. Modern toplumlarda haz arayışı, artık sadece bireysel bir…
6 YorumGüneşlikler Nasıl Bembeyaz Olur? Kültürel Temizlik, Işık ve Kimlik Üzerine Antropolojik Bir Yolculuk Bir Antropoloğun Gözünden: Işığın Peşinde Kültürleri Anlamak Kültürlerin çeşitliliğini anlamaya çalışan bir antropolog olarak, bazen en derin sorular en basit nesnelerde gizlidir. “Güneşlikler nasıl bembeyaz olur?” sorusu da bunlardan biridir. Bu ifade sadece bir temizlik yöntemini değil, insanlığın ışıkla, saflıkla ve düzenle kurduğu kadim ilişkiyi de hatırlatır. Çünkü beyazlık, birçok kültürde hem fiziksel bir parlaklık hem de sembolik bir anlam taşır. Antropoloji açısından güneşlik, yalnızca bir ev eşyası değil; bir topluluğun estetik anlayışını, inanç sistemini ve kimlik anlatısını yansıtan bir simgedir. Beyazlığın Sembolü: Saflık mı, Gösteriş mi?…
10 YorumKapora Parası Ne Demek? Kökeni, Bugünü ve Yarınına Dair Sıcak Bir Sohbet Kısa cevap: Kapora, niyeti teminat altına alan küçük ama etkisi büyük bir söz. Bir masanın etrafında dostlarla laflıyormuşuz gibi düşün; hepimizin hayatında en az bir kez duyduğu ama ayrıntısını pek konuşmadığı o kelimeye odaklanalım: kapora. Ev bakarken, düğün mekânı ayarlarken ya da limited sayıda bir ürünü “kaçırmamak” için aceleyle kapıdan çıkan o para… Nedir, nereden gelir, bugün neye dönüşmüştür ve yarın bize ne anlatacak? Kapora Parası Ne Demek? (Basit Tanım, Net Çerçeve) Kapora parası, bir mal veya hizmeti belirli bir süre için ayırtmak ve tarafların niyetini bağlamak amacıyla…
12 YorumKan Plazması Nasıl Elde Edilir? Meraklı Bir Gözün İçten Yolculuğu Bir bilim müzesinde dolaşırken plazmanın o kehribar rengi tüplerin içinden nasıl süzüldüğünü ilk gördüğüm anı unutamam. “İnsan bedeninin ırmaklarından biri bu,” diye düşündüm. Birkaç damla kanın içinden, hayat kurtaran bir okyanus çıkıyor. Bugün gelin, kan plazması nasıl elde edilir sorusunu; köklerine inerek, bugüne taşıdığı yansımalarıyla ve yarının olası sürprizleriyle konuşalım—samimi, anlaşılır ve sahici bir dille. Plazma Nedir ve Neden Bu Kadar Kıymetli? Plazma, kanın sıvı kısmıdır; su, proteinler (özellikle albümin ve immünoglobulinler), pıhtılaşma faktörleri, elektrolitler ve besinler taşır. Yani kırmızı kan hücrelerinin yüzdüğü “taşıyıcı deniz”. Değerinin sırrı da burada: bağışıklık…
8 Yorum